Alle verschillende soorten bijnamen voor geld!

Alle verschillende soorten bijnamen voor geld!

Laten we bij het begin beginnen. Ik had het in deze blog over de “Dutch Era”, maar wat is nu precies de Nederlandse? Voor de jongere generatie is dit concept misschien een compleet mysterie.

De Nederlandse gulden is een munteenheid die in Nederland wordt gebruikt sinds de middeleeuwen tot de komst van de euro in 2002. Dit betekent betalen in deze valuta in ons kleine landje. Een gulden was in 2002 ongeveer 45 cent waard.

In buzzwords hebben Nederlandse guldenbiljetten en munten verschillende namen. Sommigen van hen worden nog steeds gebruikt in gelijkwaardige eurobankbiljetten en -munten. Hoewel de euro bijvoorbeeld een lage denominatie heeft, wordt het soms een bankbiljet van 100 euro genoemd.

Zonnebloem

Een zonnebloem was een bankbiljet ter waarde van 50 gulden (ongeveer 23 euro). De benaming kwam van de gigantische zonnebloem die rechts op de biljetten afgebeeld was.

Ook deze is ontworpen door de Hagenees Ootje Oxenaar. Hij was wederom op zoek naar iets typisch Nederlands om op het biljet te zetten, maar wilde niet naar stereotypes grijpen. Zo kwam hij bij de zonnebloem uit.

Vuurtoren 

De vuurtoren was het roze biljet van 250 gulden (ongeveer 113 euro) en kreeg zijn naam door de vuurtoren die op het biljet afgebeeld stond.

De vuurtoren op het biljet was een bewuste keuze van ontwerper Ootje Oxenaar. Zijn doel was om iets op het biljet te zetten dat Nederland kenmerkte, maar geen stereotype windmolen, tulp of iets dergelijks was. Daarom maakte hij de keuze voor een vuurtoren, die in zijn ogen stond voor het water en de scheepvaart in Nederland.

De op het geld afgebeelde vuurtoren bestaat trouwens echt en staat in Haamstede.

Rooie Rug (Rooitje)

De rode achterkant, ook wel kortweg g of back genoemd, is 1.000 dong waard (ongeveer 454 euro). De naam van de rode ruggengraat profiteert van de kleur van de originele 1000 gulden. In feite is het al vele jaren rood. Hoewel de kleur later werd veranderd in groen, verwijst de naam nog steeds naar rood.

Soms wordt de ruggengraat gebruikt om een ​​bedrag van 1.000 euro uit te drukken. Recentelijk is dit concept weer populair geworden in sniper tapes, waarbij de “wijn van achteren wordt gegooid” in het water wordt gegoten.

De groene achterkant wordt nog steeds gewoonlijk “g” genoemd.

Geeltje

Ook een geeltje was geld in het guldentijdperk. Het geeltje was een bankbiljet ter waarde van 25 gulden, wat ongeveer gelijk staat aan 11 euro.

Het geld dankt zijn naam aan het feit dat een geeltje in de tijdsperiode van 1861 tot 1909 een gele kleur had. Na 1909 bleef het geeltje in omloop, maar met een nieuwe rode kleur.

Echter bleven mensen het geld stug een geeltje noemen, ook jaren nadat de nieuwe kleur ingevoerd was en er later zelfs een ander geelkleurig guldenbiljet in omloop kwam. Als je aan iemand vraagt wat een geeltje is, zullen ze de vraag nog steeds volmondig met ‘een biljet van 25 gulden’ beantwoorden.

Het nieuwe geld werd ondanks de kleur nog steeds ‘geeltje’ genoemd.

Meier

In het tijdperk van de Nederlandse gulden was elk bankbiljet met een waarde van 100 gulden (ongeveer 45 euro) slechts één zijde. Naast het wisselen van valuta wordt het biljet van honderd gulden ook wel “snip” (snip) genoemd. Maar ook “bankjes” en “mutje” worden gebruikt.

We vonden de betekenis en de reden achter de betekenis in de verschillende letters. Het woord “meier” betekent Hebreeuws en heeft niets met geld te maken. Het Hebreeuwse woord “mei’oh” betekent “honderd”.

Overigens wordt het woord “meier” nog vaak gespeld als “meiijer”. Dit is niet correct. Als je zoekt naar de betekenis van het woord “meijer”, krijg je een gewone achternaam in plaats van geld.

Joet

Yut, ook wel bekend als print- of tapijtspeler, was geld in het Nederlandse gildetijdperk en was 10 gulden waard (ongeveer 4,54 euro).

Het kan voor de jongere generatie moeilijk zijn om erachter te komen wat een sloppenwijk is, omdat de naam in eerste instantie misschien vreemd lijkt. De naam joetje heeft eigenlijk niets met geld te maken. Het komt van de tiende letter jut (uitgesproken als “yud”) in het Hebreeuwse alfabet.

Guldenmunten

Niet alleen de bankbiljetten als de rooie rug, het geeltje en de meier hadden benamingen. Ook de guldenmunten hadden aparte namen, waarvan sommige nog steeds in de volksmond voor de euro gebruikt worden. Hieronder volgt een overzicht van alle guldenmunten die tot 2002 in omloop waren, en hun benamingen.

Gulden

De gulden was wat de euro nu is: de standaard munt. Deze had ongeveer een waarde van 0,45 euro. De munt werd ook wel een piek, pegel op pop genoemd. Tot 1948 was er ook een halve gulden in omloop die de waarde had van, je raadt het misschien al, een halve gulden.

Rijksdaalder

De rijksdaalder, ook wel riks, knaak, achter- of karrenwiel genoemd, had een waarde van 2,50 gulden (ongeveer 1,13 euro). Deze munt was in de periode na de afschaffing van het tienguldenstuk in 1936 en voor de invoering van het vijfje in 1988 de Nederlandse munt met de hoogste waarde. De benaming komt van het feit dat de munt letterlijk een ‘daalder van het rijk’ was: hij werd volgens de besluiten van de Rijksdag gemaakt.

Stuiver

De kleinste munt die in Nederland tot 2002 gebruikt werd, was de stuiver. Deze had een waarde van 0,05 gulden (ongeveer 2 eurocent). Dit was echter niet altijd de kleinste munt. Tot ergens in de twintigste eeuw waren er ook munten ter waarde van 0,005, 0,01 en 0,025 gulden: het halfje, de cent en de halve stuiver. De benaming ‘stuiver’ wordt nog steeds door sommige mensen in Nederland gebruikt voor de 5 eurocent munten.

Tien- en Vijftigguldenstuk

De tien en vijftig gulden munten (ter waarde van ong. 4,54 en 22,69 euro) waren ook officiële munten waarmee tot 2002 betaald kon worden. Echter werden de munten alleen geslagen als herdenkings- en verzamelmunten bij speciale gelegenheden. Zo werden er bijvoorbeeld in 1998 vijftigguldenstukken geslagen ter gelegenheid van het 350-jarige jubileum van de Vrede van Munster.

Ik hoop dat je wat van deze blog opgestoken hebt! Heb je nu nog een paar oude meiers, geeltjes of zelfs een rooie rug liggen? Dan kun je de meeste van deze tot 1 januari 2032 nog inwisselen voor euro’s bij de Nederlandsche Bank in Amsterdam.

Met een rijksdaalder, stuiver of andere guldenmunt kun je helaas minder. Deze waren maar tot 1 januari 2007 in te wisselen voor euro’s. Maar niet getreurd, want de oude munten vormen inmiddels een leuk stukje Nederlandse geschiedenis. En dat is leuk om in je handen te hebben!

Vijfje

In de geschiedenis van de Nederlandse gulden werd tweemaal 5 euro (een munt met een nominale waarde van 5 gulden (ongeveer 2,27 euro)) geïntroduceerd. De eerste keer was van 1826 tot 1912 en de tweede keer was van 1988 tot 2002. 

De tweede keer verving de munt de 5 dong-bankbiljetten in omloop. Deze munt wordt ook wel “bas”, “dikke cent” of “fiets” genoemd.

Dubbeltje

De waarde van een dubbeltje is 0,10 gulden (ongeveer 5 eurocent). Dit concept is misschien meer algemeen bekend, maar het wordt nog steeds relatief vaak gebruikt in onze taal. Het spreekwoord “een dubbeltje” wordt bijvoorbeeld gebruikt om een ​​onzekere situatie aan te duiden, en Dagobert Duck heeft een geluksvogel in de beroemde tekenfilm.

Kwartje

De waarde van een kwart is 0,25 gulden (ongeveer 0,11 euro). De term “kwartier” wordt nog steeds in het Nederlands gebruikt. “Een cent valt” en “Iedereen die voor een dubbeltje is geboren, wordt geen cent” zijn misschien wel de bekendste. Deze wijk wordt ook wel “heitje” genoemd. Dit is ook de bron van het gezegde “Diversen”.

Veelgestelde vragen

Wat is een Kwartje?

Een kwartje is 0,25 gulden (0,11 euro) waard.

Wat is een Dubbeltje?

De waarde van een dubbeltje is 0,10 gulden ( 5 eurocent)

Wat is een Gulden?

De waarde van een gulden is ongeveer 0,45 euro

Roos

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Back to top